دانشکده پزشکی

پیشگفتار

علم ایمونولوژی که به عنوان یکی از ارکان اساسی علوم پزشکی همواره و خصوصا" در دو قرن اخیر نقش بی بدیلی را در نجات جان انسان ها و حفظ و بهبود سلامت و کیفیت زندگی بشر ایفاء نموده است، امروزه به ابزاری توانمند در دست دانشمندان و متخصصان برای مطالعه مکانیسم پیشگیری، تشخیص و درمان بیماریها تبدیل شده است.

اگر چه امروزه به برکت توسعه و پیشرفت ایمونولوژی خاطره تلخ بیماریهای عفونی و رنج و آلام ناشی از مرگ و میر جمعیت های انبوه انسانی رنگ باخته است، اما هنوز وجود مشکلات و بیماریهایی نظیر سرطان ها، آلرژی ها، ناباروری ها، مشکلات دوران پیری و کهنسالی، بیماریهای نقص ایمنی مادرزادی، بیماری های خودایمن و موضوع پیوند اعضاء به عنوان معضلات بهداشتی و سلامت جامعه، آینده بسیار پرمسئولیتی را برای متخصصین این رشته به تصویر می کشد.

به خاطر پیشرفت های زیاد در چند دهه اخیر در زمینه ایمنی شناسی (Immunology) و انبوه دانش و اطلاعات نظری و عملی که در این رشته علمی فراهم گردیده است، علم ایمنی شناسی به عنوان یک رشته علمی مجزا و مستقل از سایر علوم پایه سناخته شده است و به صورت یک بخش جداگانه در اغلب دانشکده های پزشکی دنیا و به صورت یک واحد جداگانه در آزمایشگاه بیمارستان ها اداره می شود. علاوه بر آن در اکثر دانشگاه های معتبر دنیا، دوره های آموزشی که منتهی به دانشنامه های علمی در سطوح کارشناسی ارشد و دکترای تخصصی می شود نیز دایر گردیده است.

در ایران نیز به منظور تامین نیروی انسانی متخصص و متعهد در رشته ایمنی شناسی و انجام خدمات تشخیصی-آزمایشگاهی بیماری ها و دستیابی به راه های تحقیق و تتبع در این علم و نیل به خودکفایی علمی، دوره های تحصیلات تکمیلی این رشته نیز در دانشگاه های واجد شرایط تاسیس و راه اندازی گردیده است. 

 

گروه ایمونولوژی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز

گروه ایمونولوژی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز 60  سال پیش همزمان با تاسیس دانشکده پزشکی این دانشگاه، به صورت مشترک با گروه میکروب شناسی در محل ساختمان دانشکده پزشکی تاسیس گردید و  فعالیت های علمی، آموزشی و پژوهشی خود را در این مجموعه آغاز نمود. این گروه در سال 1375 با کسب مجوزهای لازم از گروه میکروب شناسی مستقل و با بازسازی ساختمان تشریح کنونی همراه با گروه های بافت شناسی و آناتومی به این ساختمان نقل مکان و در طبقه بالای آن به صورت مستقل و تحت عنوان "گروه ایمونولوژی" فعالیت های آموزشی و پژوهشی خود را از سر گرفت.

در سال 1393 نیز به دنبال بازسازی ساختمان قدیم دانشکده پزشکی دانشگاه، طبقه اول این ساختمان محل جدید فعالیت گروه ایمونولوژی دانشگاه گردید.

 
اهداف کلی گروه ایمنی شناسی

1-    آموزش نظری و عملی درس ایمنی شناسی به عنوان یکی از دروس پایه دانشجویان گروه های مختلف در مقاطع دکترای تخصصی، کارشناسی ارشد، دکترای حرفه ای، کارشناسی و کاردانی به منظور افزایش توانایی و مهارت آنها در آینده

2-    تربیت نیروی متخصص در رشته های کارشناسی ارشد و دکترای تخصصی ایمنی شناسی جهت فعالیت های آموزشی و پژوهشی مورد نیاز در مراکز علمی و پژوهشی کشور

3-    تحقیقات در زمینه های مختلف ایمنی شناسی با ارائه طرحهای تحقیقاتی کاربردی

4-    همکاری مشترک با مراکز تحقیقاتی و بهداشتی- درمانی به منظور افزایش کیفیت خدمات تشخیصی و درمانی به بیماران

 
فعالیت های آموزشی

محتوای درس ایمنی شناسی، از گستردگی و تنوع بالا و از زیرشاخه های زیادی تشکیل شده است که هر کدام بخشی جداگانه را به خود اختصاص می دهند که این ویژگی در بین سایر رشته ها کمتر به چشم می آید. از طرف دیگر، با توجه به پیشرفت های علمی که در این رشته صورت گرفته است، ایمنی شناسی هم در بحث تشخیص و هم در بحث درمان و نیز در بحث پیشگیری از بیماری ها از جایگاه ممتاز و بالایی برخوردار است، بگونه ای که پزشک حاذق امروز می بایست یک ایمنی شناس توانمند هم باشد تا بتواند با بینشی عمیق و اشرافی دقیق، اختلالات و بیماری ها را تشخیص داده و درمان کند.از وجوه تمایز این رشته، جایگاه آن در بین رشته های دیگر است به طوری که تقریبا" تمام رشته های علوم پایه پزشکی از جمله میکروب شناسی، ویروس شناسی، انگل شناسی، بافت و جنین شناسی، بیوشیمی و فیزیولوژی در تحقیقات و پژوهش های خود، عمدتا" از روش های ایمونولوژیک استفاده می کنند که خود به خود نیاز به تفسیر دقیق آنان را سبب می شود. تقریبا" می توان به صورت قاطع بیان نمود که اکثر رشته های علوم پایه در مقطع کارشناسی ارشد و دکترای تخصصی از ایمنی شناسی بهره می برند. در علوم بالینی نیز، نفوذ رشته ایمنی شناسی در رشته های داخلی، روماتولوژی، قلب، گوش و حلق و بینی، پیوند، آلرژی، زنان، پوست و حتی ارتوپدی و چشم انکارناپذیر است که در این موارد هم نیاز به تست های تشخیصی ایمونولوژیکی می باشد و هم تفسیر دقیق این تست ها احساس می گردد. علاوه بر آن در زمینه درمانی نیز می توان به مباحث کاربردی سروتراپی، آنتی بادی های مونوکلونال، ایمونوتراپی سرطان و آلرژی و بیماری های زنان اشاره نمود که همه و همه با قاطعیت نیاز جدی و عمیق علوم مختلف به علم ایمنی شناسی را منعکس می سازند.

گروه ایمونولوژی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز تنها ارائه دهنده دروس ایمنی شناسی نظری و عملی در دانشگاه علوم پزشکی اهواز بوده و بار مسئولیت تدریس این درس را جهت کلیه دانشکده های دانشگاه بعهده دارد . به طوریکه تدریس ایمنی شناسی نظری و عملی دانشجویان پزشکی، داروسازی و دندانپزشکی در مقطع دکترای حرفه ای، علوم آزمایشگاهی، مامایی، پرستاری، بهداشت، هوشبری و تغذیه در مقطع کارشناسی و همچنین تدریس ایمنی شناسی برای دانشجویان کارشناسی ارشد و دکترای تخصصی رشته های ایمنی شناسی، باکتری شناسی، MPH، انگل شناسی، بیوشیمی و ویروس شناسی را برعهده دارد.

این گروه در هر ترم ارائه دهنده حدود 50 واحد جهت دانشجویان متقاضی رشته های مختلف آموزشی دانشگاه در هر نیمسال تحصیلی می باشد.  

 
دوره های تحصیلات تکمیلی ایمنی شناسی ( کارشناسی ارشد و دکترای تخصصی)

 این گروه پس از اخذ تاییدیه های لازم از هیئت بورد ایمونولوژی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، از مهرماه سال 1387 اقدام به پذیرش دانشجوی کارشناسی ارشد و از سال 1395 اقدام به پذیرش دانشجوی دکترای تخصصی(Ph.D) ایمنی شناسی نموده است.

نحوه پذیرش دانشجو

پذیرش از طریق کنکور سراسری صورت می پذیرد.

 
فعالیتهای پژوهشی

فعالیتهای پژوهشی گروه در قالب طرح های تحقیقاتی و کاربردی مورد نیاز روز جامعه، ارائه مقالات علمی در سمینارها و کنگره های داخل و خارج از کشور می باشد. همچنین اعضاء هیئت علمی و دانشجویان گروه ایمونولوژی با در نظر گرفتن اولویت های تحقیقاتی مورد نیاز و تمرکز بر روی آنها نهایت تلاش خود را در راستای تحقق اهداف کوتاه مدت و بلند مدت گروه به کار  می گیرند.

امکانات وتجهیزات آزمایشگاهی

تجهیزات پایه ای کامل و روتین آزمایشگاهی مورد نیاز شامل ترموسایکلر PCR، Real Time PCR، اسپکتروفتومتری، Cryocut، ELISA ، فلوسایتومتری، بلاتینگ، میکروسکوپ فلوئورسنت، میکروسکوپ اینورت، هود کشت سلول، انکوباتور CO2،  انکوباتور، هود لامینار، تانک نیتروژن، الکتروفورز، UV‌ ترانس لومیناتور، میکروسانتریفیوژ، سانتریفیوژ یخچال دار، فریزر 20-، فریزر 70-، DNA‌ بیوفتومتر، ترمو بلاک، فریزر 20-، فریزر 135-، ترموسایکلر، تانک ازت، هود، Gel documentation system

 
منابع اطلاعاتی در دسترس

 1- کتابخانه گروه ایمنی شناسی: 50 عنوان کتاب متنی و بیش از 300 عنوان کتاب الکترونیک(E-BOOK)

2-کتابخانه دانشکده پزشکی

3-کتابخانه مرکزی دانشگاه

4- کتابخانه الکترونیک شهید عبدالرضا موسوی در گروه